Những Vần Thơ Tặng Mẹ

Ca dao nói nhiều về mẹ, mà phải lọc trong chuỗi ngọc long lanh ấy để chọn một sắc màu, thì tôi thích hình ảnh này của mẹ:



Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa
Miệng nhai cơm búng lưỡi lừa cá xương.

Mỗi lần ngẫm lại lời ca ấy, tôi lại bần thần. Dễ thường mấy ngàn năm qua những bà mẹ đã nuôi dưỡng con bằng bản năng sinh vật mớm mồi. Mà đó là bản năng yêu thương. Hạt cơm từ miệng mẹ sang con, yêu thương từ mẹ trực tiếp vào con, mà tâm hồn con cũng từ đó mà thành hình.

Rồi sau những câu ca thời thơ ấu, tôi mãi miết đi vào cõi mênh mông thi phú, và trong mênh mông ấy tôi càng cảm nhận mênh mông tình mẹ.

Ai cũng một thời ấu thơ, cũng có cái phúc dựa vào yêu thương của mẹ, những chăm ẳm từng tí từng li của mẹ rồi lớn đến khôn cùng trong ngày đời xa tắp. Kiên Giang thi sĩ đã ghi lại ngày xưa yêu thương bằng những lời thơ thật cảm động:



Ngày xửa ngày xưa thời bé dại
Con đau rên xiết mẹ sầu lo
Bán đôi bông cưới mua thang thuốc
Mua bánh tai heo, giấy học trò.
Kiên Giang

Đến cái kỉ niệm buổi mẹ buổi cha thành một thể ấy mẹ cũng không có quyền cất giữ, mà chỉ để đem lại cho con thơ niềm vui nho nhỏ : Giấy học trò cùng chiếc bánh tai heo. Đổi chác hay hi sinh, hi sinh hay ban tặng, ban tặng hay đem cho, đem cho hay dành lại mẹ ơi?

Rồi mỗi bước một dần xa, diện đời mênh mông, rồi góc mẹ góc cha đâu hay một ngày thành góc khuất. Rồi nhói lòng mỗi lúc mỗi khi nhớ vườn cau cũ nhớ bóng dừa xưa nhớ tóc mẹ bồng bềnh mây trắng. Một khao khát trở về cũng chỉ là khao khát, chao ôi!

Thức trắng đêm nay nghe mưa rơi
Niềm đau thôi rụng bốn phương trời
Nay mai con sẽ về quê mẹ
Mẹ của hồn con, Mẹ của đời!
Dũ Tường Long.

Rồi mỗi bước một dần xa. Bầu vú mẹ xa rồi mà sữa đời thì đắng lắm. Những phong trần đày đọa lên dáng con ngổ ngáo tục tằn, những bước đi nặng gánh đời cứ vồng lên những bước chân, không còn chập chững thuở ấu thơ mà sụp xuống chới với hơn cả ngày xưa lững chững, con còn sống đây là tựa vào niềm tin mẹ với tình yêu bất diệt. Ê Xê Nhin, nhà thơ Nga đã thật giản đơn mà thấm thía trong đốn ngộ thiêng liêng tình mẹ:



Con có đâu nát rượu sa đà
Đến nỗi chết mà không nhìn thấy mẹ.
Ê Xê Nhin

Ai như Vương Trọng thì phải đã nói rằng chỉ duy nhất lần con đau mà mẹ không khóc là khi mẹ qua đời. Xin chân thành chung cùng nỗi đau của nhà thơ Đồng Đức Bốn:

Đưa mẹ lần cuối qua làng
Ba hồn bảy vía con mang vào mồ
Mẹ nằm như thuở còn thơ
Mà con trước mẹ già nua thế này.

Khi mẹ trở về cõi ấu thơ là khi con hiểu mình không còn phép làm ấu thơ được nữa. Người ta chỉ có quyền làm trẻ thơ khi còn có mẹ thôi. Buồn thay những đứa trẻ không mẹ không cha, chúng không có tuổi thơ, bé tuổi người mà cái tuổi đời già nua lăm lắm!

Mỗi người rồi sẽ đến khi không còn thấy quê mẹ ở phương nào nữa, bởi đụng đâu cũng mẹ mà không thấy người!

Mà khi mẹ bỏ quê đi rồi ấy là khi quê mẹ dọn vào ở cõi lòng con, vĩnh viễn!

Nhìn về quê mẹ xa xăm
Lòng ta chổ ước mẹ nằm đêm mưa
Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa
Miệng nhai cơm búng lưỡi lữa cá xương.
Nguyễn Duy.


Mẹ giờ khuất nẻo phương nào, ngày của mẹ, lòng con cõng mẹ đi chơi, con ru mẹ, như ngày xưa mẹ ru con mẹ nhé!

Lòng con yên ủi lắm, nhìn thấy mẹ cười, mẹ cười thanh thản chiêm bao, vĩnh viễn cõi mộng nhẹ gánh đời nhìn con thanh thản!

Quế sơn mùa cho mẹ

Nguyễn Tấn Ái