Đọt Chuối Non |
- Có những con đường…
- Hấp dẫn âm thầm
- Phiêu bạc hay phiêu bạt? Tản mạn về từ Hán Việt (phần 3)
- Học tiếng Anh: Xử ba cựu thành viên Khmer Đỏ cao cấp
- Chìm phà chở gần 40 người ở Chu Lai – Vụ chìm phà ở Quảng Nam: Ẩn họa được báo trước
- Sau bánh phở là mặt hàng nào có chất biến đổi gen?
- Đình chỉ hãng taxi ‘bắt chẹt khách Interpol’
| Posted: 21 Nov 2011 02:39 PM PST Hình tượng con đường trong văn học có lẽ cũng chẳng hề thua kém các chủ đề khác bởi tính biểu quát đặc trưng của nó. Lỗ Tấn, nhà văn nổi tiếng của Trung Quốc, trong tác phảm “Cố hương” có câu nói rất hay được trích dẫn: "Vốn dĩ trên mặt đất làm gì có đường, người ta đi mãi thì thành đường thôi…!" Nhìn con đường bằng đôi mắt trẻ thơ có lẽ không ai qua nhạc sĩ Hoàng Long (Ông là anh em sinh đôi với nhạc sĩ Hoàng Lân, và cả hai ông đều viết nhạc thiếu nhi rất hay) Đường và chân là đôi bạn thân Thật là một cái nhìn rất ngộ nghĩnh nhưng không kém phần…triết lý Nhiều nhạc sĩ Việt Nam cũng viết về con đường rất hay, như Phạm Duy viết trường ca Con đường cái quan kể về cuộc hành trình gian khó của lịch sử dân tộc từ Nam Quan đến Cà Mau, Nhưng ông cũng rất lãng mạn khi viết Con đường tình ta đi, và con đường biến thành một cõi riêng mà chỉ những người yêu nhau mới có quyền…đi lại Mình thích bài hát Có những con đường của Trịnh Công Sơn vì tính nhân văn của bài hát, Giữa những gian nan, người nghệ sĩ vẫn luôn mong mỏi sẽ có một con đường để trái tim con người có thể đi đến với nhau, xóa tan hết mọi oán thù…. Ðường phố dài, một đường phố dài Ðường ngày xưa mang trái tim bình an Ðường phố buồn, một đường phố buồn Ðường phố cần một giờ yên lành Ðường rất bền,một đường rất bền Ðường rất tình, một đường rất tình Ðường tình yêu nghe tiếng ai nỉ non Ðường rất mừng, một đường rất mừng Ðường nhân loại, một đường rất dài Các bạn nghe Hồng Nhung hát:
Filed under: Nhạc Xanh, Video & PPS, Văn Hóa Tagged: Nhạc Xanh, Video & PPS, Văn Hóa          | ||||||||||||||||||||
| Posted: 21 Nov 2011 02:39 PM PST Chào các bạn, Một phần lớn aura đến từ thân ngữ (ngôn ngữ của thân thể). Nếu ta là người thường yêu mến và quý trọng người khác, toàn thân thể của ta sẽ nói ra điều đó một cách vô thức, và mọi người khác cũng đọc được các thân ngữ đó một cách vô thức. Ngược lại, nếu ta là người hay ganh đua nghi kỵ, thì thân ngữ ta cũng nói lên điều đó và những người khác cũng đọc được, một cách vô thức. tMột phần khác của aura là từ năng lượng ta tạo ra—nếu ta tích cực yêu người thì năng lượng quanh ta sẽ dịu dàng ấm áp; nếu ta chỉ thích ăn thua đủ thì năng lượng hoặc là lạnh lùng hoặc là hừng hực ghê sợ. Tất cả những điều này chúng ta đều có thể cảm nhận được ở nhau, một cách vô thức. Đó chính là lý do tại sao có người ta mới gặp đã mến, và có người ta mới gặp đã thấy nghi ngại. Điều quan trọng là ta hiểu sự hiện diện của aura, và tìm cách sử dụng aura một cách có hiệu quả. Aura của ta là hậu quả của tư duy bên trong của ta. Cho nên muốn có một aura ấm áp, dịu dàng, làm cho người khác muốn tựa vào, thì ta phải tư duy để người khác muốn tựa vào ta—tức là, khiêm tốn với người đó, thành thật với người đó, và yêu mến người đó. Nếu ta gặp một người và ta tự động suy nghĩ và hành xử khiêm tốn thành thật và yêu mến đối với người ấy, thì đương nhiên là ta sẽ có aura ấm áp dịu dàng làm cho người ấy yêu mến ta. Đây là một công phu cao cấp trong liên hệ con người—làm cho người yêu ta không bằng cách làm cho người yêu ta, mà chỉ bằng cách ta yêu người. Nếu bạn gặp một người mới, đừng nghĩ đến "tôi phải thuyết phục người này bằng cách nào", mà chỉ là "tôi khiêm tốn và thành thật với người này, và tìm những điều hay của người này để tôi ngưỡng mộ"—như là một nghệ sĩ nghiên cứu hoa luôn tìm cái đẹp trong mỗi đóa hoa anh ta gặp—thì thái độ tich cực đó sẽ tạo nên một aura ấm áp kéo bạn và người kia đến gần nhau. Điều này đúng với tất cả mọi người mà bạn đối diện, kể cả những người cynical nhất. Ngay cả những người cynical nhất (nghi ngờ, yếm thế, không tin ai), thì nếu họ không tin bạn, sự nghi ngờ của họ cũng sẽ giảm phần nào khi bạn có aura ấm áp dịu dàng bọc quanh bạn. Trong giao tiếp và ngoại giao, rất thường khi chúng ta gặp tình cảnh đáng tội nghiệp là anh chàng hay cô nàng cố gắng quá sức để tạo ấn tượng, và chính sự cố gắng tạo ấn tượng đó làm mất đi ấn tượng tốt mà chỉ còn ấn tượng xấu. Hãy tự nhiên, lẵng lặng cư xử với người kia với khiêm tốn thành thật và mến yêu thật sự. Và để phần còn việc còn lại cho aura của bạn làm. Chúc các bạn một ngày ấm áp. Mến, Hoành © copyright 2011 Filed under: Trà Đàm Tagged: trà đàm          | ||||||||||||||||||||
| Phiêu bạc hay phiêu bạt? Tản mạn về từ Hán Việt (phần 3) Posted: 21 Nov 2011 02:38 PM PST Nguyễn Cung Thông
1. Phiêu 漂 hay 𣻔 (Unicode 23ED4), 𤄚 (Unicode 2411A) … có các nghĩa chính sau đây dựa vào Hán Việt Tự Điển của Đào Duy Anh (1931) và Thiều Chửu (1942) làm mốc để so sánh. 1.1 Nổi – theo Thuyết Văn Giải Tự: phiêu, phù dã 漂,浮也 – phù HV là nổi, như trong các cách dùng phù danh, phù vân, phù sa, phù vinh, phù du 浮游 (rong chơi, khác với phù du 蜉蝣 là con vờ/loại trùng sống không lâu) … Cũng như các cách dùng phiêu lưu 漂流 trôi nổi, phiêu bạc 漂泊 trôi giạt … 1.2 Thổi – cùng nghĩa với chữ phiêu 飄 (bộ phong) – như phong kỳ phiêu nữ 風 其 漂 女 gió thổi cô gái đi (Kinh Thi – Trịnh Phong) … Hay phiêu lưu, phiêu linh, phiêu lạc, phiêu diêu, phiêu đãng … 1.3 Phiêu là dao động, lay động Cùng trong phạm trù nghĩa ở trên, phiêu có nghĩa là dao động – như phiêu Côn Lôn 漂昆侖 (Dương Hùng – Trường Dương phú) Các nghĩa khác của phiêu như tẩy (rửa), đánh, nhỏ nhắn, nhanh nhẹn … đều không thấy dùng trong tiếng Việt so với phiêu bạc, phiêu lưu, phiêu linh, phiêu tán … Phiêu không thấy dùng một mình (tự do) trừ khi là tên riêng, phù hợp với khuynh hướng dùng từ HV để đặt tên cho có vẻ lịch sự và có 'văn hoa' hơn. 1.4 Phiêu còn là tên gọi riêng (biệt danh) của bèo hay phù bình 浮 萍 thường gặp trong tiếng Hán – xem phụ chú 3. Bèo hay *biau/bieo là âm cổ của phiêu, xem loạt bài “Bụt hay Phật?”, với tương quan b-ph (Bụt Phật, buông phóng, buồng phòng, bèo phiêu ….). Giọng Quảng Đông đọc phiêu là piu1, piu3 so với giọng BK piào, piǎo, piāo. Các giọng đọc ở TQ – trích trang http://www.zdic.net/zd/zi/ZdicE8Zdic96ZdicB8.htm 粵語：piu1 piu4 客家話：[ 海陸豐腔 ] piau1 [ 梅縣腔 ] piau2 [臺灣四縣腔 ] piau1 [ 客英字典 ] piau2 [ 陸豐腔 ] piau3 Việt Ngữ (tức là giọng Quảng Đông/QĐ)：piu1 piu4 – Khách Gia Thoại (Hẹ)：[Hải Lục Phong Khang] piau1 [Mai Huyện Khang] piau2 [Đài Loan Tứ Huyện khang] piau1 [Khách Anh tự điển] piau2 [Lục Phong khang] piau3 Trong vốn từ Hán có chữ biều 薸 (Unicode 85B8) là chữ hiếm, tần số dùng là 10 trên 172557434 nghĩa là bèo – so với tiếng Hán (phù) bình với tần số dùng là 11361 trên 434717750. Theo Phương Ngôn 方言 (chỉnh sửa bởi Dương Hùng 53 TCN- 18 SCN) ghi nhận các phương ngữ thời Hán (206 TCN- 220 SCN): 江東謂浮萍爲薸 Giang Đông vị phù bình vi biều (xem thêm hình chụp các văn bản cổ trang 13, Trang đính kèm) Phân họ bèo tấm/Lemnoideae trích trang http://baike.baidu.com/view/46086.htm http://www.hudong.com/wiki/%E6%B5%AE%E8%90%8D Biều hay bèo (âm cổ), viết là 薸 hay 䕯 (Unicode 456F, rất hiếm – Ngọc Thiên, Tập Vận), rõ ràng là một tiếng địa phương ở Giang Đông1 (hạ lưu sông Dương Tử, thuộc Chiết Giang bây giờ – thuộc Mân Việt). Tam Thiên Tự và Ngũ Thiên Tự đều ghi các chữ biều và bèo. Tiếng Việt là bèo so với pèo (Mường), bèo (Tày-Nùng), bew (Môn, trôi) … Ngoài ra các từ (láy) lêu bêu, lều bều đều hàm ý trôi nổi (như bèo) cho ta thấy từ bèo (bều, bêu) đã hiện diện rất lâu đời trong tiếng Việt. Bêo (Việt Bồ La/1651) nghĩa là đánh/đâm – một nghĩa cổ của phiêu – bây giờ không thấy dùng nữa. Bêu rêu, bêu riếu là làm cho lộ ra …Tóm lại, có khả năng phiêu (biều, bèo là các dạng âm cổ) có nguồn gốc phương Nam2 (tiếng Việt cổ) – hay là loại từ VHHV Việt-Hán-Hán-Việt. Chữ phiêu 膘 thường chỉ mỡ động vật (mập) mà tiếng Việt còn duy trì âm cổ là béo, nên liên hệ phiêu bèo không làm cho ta ngạc nhiên. Thuyết Văn Giải Tự/TVGT (khoảng năm 121 SCN, thời Đông Hán) biên hiệu 502 có chữ phiếu/phiêu 蔈 (Unicode 8508, biāo BK biu1 QĐ) cũng cùng thành phần hài thanh phiếu 票 – là chữ hiếm với tần số dùng là 14 trên 237243358. TVGT ghi là điều 苕 hay loại cây tử uy 紫葳 có hoa vàng; trồng làm cảnh, dùng làm thuốc. Còn gọi là: lăng điều 凌苕, lăng tiêu 凌霄, lăng điều 陵苕 … 苕之黃華也。 從艸𤐫聲。 一曰末也。 方小切 Điều chi hoàng hoa dã。Tùng thảo phiếu/phiêu thanh。Nhất viết mạt dã。Phương tiểu thiết (TVGT) Các âm đọc của biều đáng chú ý (và các biến âm) 符消切 phù tiêu thiết (Đường Vận/ĐV) – âm phiêu 毗霄切 bì tiêu thiết (Vận Hội/VH) – âm biều 音瓢 (biều là trái bầu) 紕招切 bì chiêu thiết (Tập Vận/TV) – âm phiêu 音漂 彌遙切， 音描 (TV) di dao thiết – âm miêu Tiếng Việt đã ngạc hoá mi 彌 thành di, gợi ý cho ta là bèo hay *bieo có khả năng trở thành *dieo hay nhiều3, một nghĩa cổ của bèo (bèo khê, bèo lơ, bèo nhèo). Vẹo tiếng Việt là mười muôn, ví vẹo là vô số (Đại Nam Quốc Âm Tự Vị/ĐNQATV, 1895); tương quan béo véo và nhéo hỗ trợ cho khả năng trên, tự điển Việt Bồ La/VBL còn ghi deù là nheù (nhiều) hay dà (nhà). Cách dùng nheo nhóc (con cái nheo nhóc) cũng cho thấy tương quang nheo và nhiều. Cái gì nhiều cũng trở thành rẻ, nên ta còn có cách dùng rẻ như bèo (phạm trù nghĩa mở rộng). Có khoảng 74 chữ Hán đọc là phiêu (piāo BK): từ phổ thông cho đến rất hiếm hay tục tự; tự điển HV của Thiều Chửu ghi 14 chữ phiêu khác nhau so với Đào Duy Anh ghi 7 chữ. Phần này chú trọng vào chữ phiêu bộ thuỷ và bộ thảo. Những chữ rất hiếm4 như phiếu/phiêu 㵱 cũng hàm ý nước (chảy, di động) nên được tra cứu thêm để thấy vấn đề rõ ràng hơn. 2. Bạc 泊 là ghé vào, đậu thuyền lên bờ … Bạc là ghé, ngừng như bạc thuyền 泊船; bạc chu 泊 舟 … Các nghĩa khác là cái hồ (chằm), điềm tĩnh (lặng lẽ, đạm bạc 淡泊). Tự điển VBL còn ghi câu đỗ bạc người nghĩa là trú ở nhà người lạ, ở đậu ở bạc … Điều này cho thấy bạc (ngừng) đã từng được dùng phổ thông hơn so với phiêu (không hiện diện trong tự điển VBL, Taberd). Các cách đọc HV của bạc là 傍各切 bàng các thiết (Quảng Vận/QV) 白各切 bạch các thiết (TV) âm bác/bạc 音薄 匹陌切， 音拍 thất mạch thiết, âm phách (匹 thất HV hay pǐ BK, âm HV đã đổi p thành t, hiện tượng trùng nữu chóngniǔ BK 重紐) – để ý vận -ach (mạch) của bạc. So với các phương ngữ TQ: 粤语 (giọng QĐ)bok6 paak3 – 客家话 (giọng Hẹ) [东莞腔] pak7 bok7 [陆丰腔] pok8 [梅县腔] pok7 [海陆丰腔] pok7 [客语拼音字汇] pog5 [沙头角腔] pak7 [客英字典] pok7 [宝安腔] pak7 [台湾四县腔] pok7 … Các phương ngữ này đều còn giữ phụ âm cuối tắc (k/g) cũng như âm HV bạc. Các vần HV của 泊 là -ac (các) hay -ach (mạch) không phải -at (bát). Rõ nét hơn nữa là một nghĩa của bạc 泊 là mỏng manh, hay dùng tương đương với chữ bạc 薄 (là mỏng, ngắn như bạc mệnh, bạc phúc …) như ghi nhận trong cuốn Luận Hành 論衡 của Vương Sung 王充 (27-100 SCN): 氣有厚泊， 故性有善惡 Khí hữu hậu bạc, cổ tính hữu thiện ác Như vậy là cách đây khoảng 2000 năm, bạc 泊 đã từng dùng tương đương với bạc薄 – đây là một dữ kiện đáng chú ý cho thấy bạc và bạt đã có khác biệt từ ngàn xưa. Một điểm lý thú là bạc (bó BK, paak3 QĐ, p’ak3 Hẹ) bây giờ còn dùng để kí âm tiếng Anh park (đậu xe) trong tiếng Trung (Quốc): hai chữ bạc và Anh park vừa khá giống nhau về nghĩa cũng như âm! Bạc có nhiều cách viết trong vốn từ Hán, dựa vào các bộ thủ khác nhau, và mỗi chữ lại có thể mang nhiều nghĩa khác nhau. Tự điển HV của Thiều Chửu ghi 14 chữ bạc, không có những chữ khác như bạc 狛 viết bằng bộ khuyển hợp với chữ bạch nghĩa là một loài chó sói, bác 胉 viết bằng bộ nhục hợp với chữ bạch nghĩa là (hai bên) sườn … Bài này chỉ chú trọng đến bạc bộ thuỷ và bộ thảo liên hệ trực tiếp đến phiêu bạc. 2.1 Bạt 跋 cũng hàm ý di chuyển (đi lại) Vấn đề trở nên phức tạp khi âm bạt Hán Việt hay Việt (xem 2.2) cũng hàm ý dao động và rất dễ dùng chung với phiêu (phiêu du, phiêu lãng …) với cùng phạm trù nghĩa mở rộng. Trích Kinh Thi, Mao Truyện 毛傳: Thảo hành viết bạt, thuỷ hành viết thiệp 草行曰跋， 水行曰涉; ít người biết nghĩa nguyên thuỷ của bạt là đi trên cỏ, và thiệp là đi (lội) nước và do đó bạt thiệp hàm ý cuộc sống cơ cực gian lao (tiêu cực) so với nghĩa bây giờ của bạt thiệp (bặt thiệp) trong tiếng Việt lại là biết nhiều, lanh lợi (tích cực). Tuy nhiên nên để ý các cách đọc của bạt như sau 蒲撥切 bồ bát thiết (ĐV) 北末切 bắc mạt thiết (TV, CV) 蒲麥切 bồ mạch thiết – Vận Hội/VH (khoảng 1297) ghi vần -ach (mạch) hiện diện sau vần -at (bạt), cho thấy tiếng Hán cũng có vấn đề tương tự như hệ thống âm thanh tiếng Việt (bạc và bạt). Các vần Hán cổ (trước thời VH) đều ghi là -at (bạt) chứ không phải là -ac (bạc) hay –ach (mạch)! 【 集韻】 博蓋切， 音貝 [Tập Vận] bác cái thiết, âm bối – giọng BK bây giờ đã mất hết các phụ âm cuối tắc như p/k/t, phản ánh qua cách đọc bối của bát. 2.2 Bạt là bỏ qua một bên, dạt đi Bạt chữ Nôm viết bằng chữ Hán bạt 拔 (nhổ, tuốt ra) nhưng nghĩa có khác nhau, bạt ra là đưa ra, bỏ ra (ĐNQATV) Tàu bạt tàu trôi bạt (tự điển Việt Bồ La/1651) … Bèn bạt nước mắt làm chia (Truyền Kỳ Mạn Lục/TKML) Con gái ấy khâm mặt mũi, bạt nước mắt rằng … (TKML) … Trông vời bạt lệ phân tay (Kiều, câu 909 – Đào Duy Anh ghi là gạt thay vì bạt) Cuối đầu chàng những bạt thầm giọt tương (Kiều, câu 1858) … 3. Phiêu bạc Các từ ghép từ chữ phiêu và các chữ liên hệ như phù (nổi), lưu (trôi giạt/dạt), bình (bèo), di (dời), du (đi lại, đi chơi) … để trở thành phiêu phù, phiêu lưu, phiêu bình, phiêu di (thông thường trong tiếng Hán) … cũng như một số từ trở nên phổ thông trong tiếng Việt như phiêu du, phiêu lạc … Ghép hai từ phiêu (xem 1.1) và bạc (xem 2) thì ta thấy rõ nghĩa là là trôi dạt, như phiêu bạc tha phương (Việt Nam Tự Điển, 1931/1956) hay phiêu bạc giang hồ, phiêu bạc đến nơi nào, phiêu bạc khắp nơi, cuộc đời phiêu bạc … Các tự điển Hán Việt như của Đào Duy Anh (1931), Guatave Hue (1937), Thiều Chửu (1942), Hoàng Thúc Trâm (1951), Nguyễn Văn Khôn (1960) đều ghi là phiêu bạc, nhưng không thấy ghi phiêu bạt. Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý và khá oái ăm là người viết (NCT) có mua một cuốn tự điển HV của Thiều Chửu in lại (và '…sửa lại cho chính xác…' – trích lời Nhà Xuất Bản Đà Nẵng, 2005), thì phiêu bạc trong bản cũ hơn lại ghi thành phiêu bạt (trang 336). "Từ điển HV" (chủ biên Phan Văn Các, NXB Thành Phố HCM, 2001) cũng ghi phiêu bạt (trang 118). Trước đó, các tự điển như Việt Bồ La (1651), Taberd (1838), J. Bonet (1899) không thấy ghi phiêu bạc, học giả Hùinh Tịnh Của (Đại Nam Quấc Âm Tự Vị, 1895) định nghĩa phiêu bạc là dật lạc (trang 199, Tome II). Trong “Việt Ngữ Chánh Tả Tự Vị” (1959 – tái bản lần thứ 1, SàiGòn 1972), học giả Lê Ngọc Trụ cũng ghi là phiêu bạc và cũng lặp lại trong bộ Việt Nam Tự Điển (Lê Văn Đức chủ biên, Lê Ngọc Trụ hiệu đính – NXB Khai Trí – trang 1159). Có khuynh hướng viết phiêu bạc với phụ âm cuối t (phiêu bạt) trong nhiều năm gần đây, nhất là qua các môi trường thông tin đại chúng, thí dụ -các bài hát như Phiêu Bạt Trời Xa (ca sĩ Vương Tuấn Kiệt), Con Người Phiêu Bạt (DK), Bài Ca Phiêu Bạt, Phiêu Bạt Trôi Xa, Đời Trai Phiêu Bạt, Cánh Chim Phiêu Bạt … -các truyện ngắn, tiểu thuyết như "Nhánh Rong Phiêu Bạt "(Võ Hồng, NXB Văn Học, 2009) -phim ảnh, như "Những Dấu Chân Phiêu Bạt" (LM Vũ Thế Toàn, Truyền hình công giáo VN) -các bài viết ngắn, diễn đàn trao đổi, phóng sự, báo chí … Như trong một bài báo ‘…Chỉ vì trót mê "bác thằng bần", Mai phải bỏ dở việc học hành và phiêu bạt nơi xứ người …’ (2/8/2011) – xem trang http://www.xaluan.com/modules.php?name=News&file=article&sid=283155 hay bài báo 'Những Tú Tài Phiêu Bạt' (2007 CAND, đăng lại 2/11/2011) – xem trang http://tintuc.xalo.vn/00766157494/Nhung_tu_tai_phieu_bat.html - ‘Lễ Tháng Bảy cho những oan hồn phiêu bạt’ (27/7/2008) – bài viết của TT Thích Tuệ Sỹ đăng trên trang http://vn.360plus.yahoo.com/lientongtinhdononbong/article?mid=204&fid=-1 … Đây là một (phần) của bài thơ Tình Hạt Bụi (1/12/2009) viết bởi Cát Bụi Tình Xa – trích từ trang http://cat-bui.blogtiengviet.net/?cat=73847 … Theo dòng đời Bụi cuốn với phong ba Phiêu bạt mãi nơi chân trời góc bể Dẫu vẫn biết tình mình là không thể Nhưng lòng anh không thể xoá hình em …v.v… Phiêu bạc5 có thể dùng như tính từ hay động từ, đã hiện diện trong thư tịch TQ từ lâu, như trong "Ai Giang Nam Phú" 哀江南賦 của Dựu Tín 庾信 (513-581), nhà văn học lớn thời Nam Bắc Triều, viết rằng6 … 下亭漂泊， 高橋羈旅 ； 楚 歌非取樂之方， 魯 酒無忘懮之用。 追為此賦， 聊以記言 … hạ đình phiêu bạc，cao kiều ky lữ； Sở ca phi thủ lạc chi phương， lỗ tửu vô vong ưu chi dụng。Truy vi thử phú，liêu dĩ kí ngôn Trong bài thơ ‘Dữ tử do đồng du Hàn khê Tây San’ 與子由同游寒溪西山 (năm 1080), Tô Đông Pha (Tô Thức, 1037-1101) cũng dùng phiêu bạc7 … 空山古寺亦何有 歸路萬頃青玻璃 我今漂泊等鴻鴈 江南江北無常棲 … Không san cổ tự diệc hà hữu Quy lộ vạn khoảnh thanh pha li Ngã kim phiêu bạc đẳng hồng nhạn Giang Nam Giang Bắc vô thường tê Thái Bình Quảng Kí 太平廣記 (khoảng năm 977, hợp soạn theo lệnh của Tống Thái Tông) trích tiểu thuyết Tập Dị Kí 集異記 của Tiết Dụng Nhược 薛用弱 (Thứ Sử đời Đường) như sau … 江之滸有 烏陽 巨木， 長百餘尺， 圍將半焉， 漂泊搖撼於江波者久矣， 而莫知奚自 … giang chi hử hữu ô dương cự mộc，trường bách dư xích，vi tương bán yên，phiêu bạc diêu hám ư giang ba giả cửu hĩ，nhi mạc tri hề tự Tiểu thuyết Liêu Trai Chí Dị 聊齋志異 (cuối thế kỷ XVII) của Bồ Tùng Linh cũng dùng phiêu bạc … 生北歸， 復經 洞庭 ， 大風覆舟。 幸扳一竹簏， 漂泊終夜， 絓木而止 …sanh bắc quy，phúc kinh Động Đình ，đại phong Phục Chu。Hạnh ban nhất trúc lộc，phiêu bạc chung dạ，quái mộc nhi chỉ Cho đến gần đây hơn trong Nhân Dân Nhật Báo 人民日報 (28/3/1970) viết …戰艇在原地漂泊 … Chiến đĩnh tại nguyên địa phiêu bạc …v.v… 3.1 Phiêu bạt/lang bạt 3.1.1 Gustave Hue/GH, trong cuốn "Dictionnaire vietnamien chinois francais" (Impremerie Trung Hoà, 1937), từng ghi nhận sự khác biệt giữa phiêu bạc và phiêu bạt (trang 738): Phiêu E) 漂 Flotter, surnager: phiêu bạc ballotté; phiêu bạt échoué (tạm dịch/NCT) Phiêu E) nổi: phiêu bạc lung lay (dao động); phiêu bạt mắc cạn (trôi dạt vào bờ) 3.1.2 Theo từ điển mở Wiktionary (cập nhật 23/9/2011), suốt 5 năm liên tiếp (từ 11/10/2006) thì ta có phiêu bạt (không thấy ghi phiêu bạc) – xem trang http://vi.wiktionary.org/wiki/phi%C3%AAu_b%E1%BA%A1t Động từ phiêu bạt Trôi giạt nay đây mai đó. Cuộc đời phiêu bạt (hết trích)
3.1.3 Phiêu dạt Vấn đề trở nên thú vị hơn khi từ HV phiêu ghép với chữ dạt (giạt, rạt) để cho ra phiêu dạt hầu như cùng nghĩa với phiêu bạc. Từ ghép này không thấy trong tự điển VN (hội Khai Trí Tiến Đức/1931/1956), không phổ thông như phiêu bạc hay phiêu bạt nhưng cùng vần; thí dụ như “Những linh hồn phiêu dạt” (11/8/2010 – sách8 dịch ra tiếng Việt, tác giả Wayne Karlin) “Hành Giả Phiêu Dạt” (2/7/2011 – bài viết9 của Nguyễn Hàng Tình) …v.v… Cách dùng phiêu dạt, trôi dạt/giạt cũng như lang bạt (kỳ hồ) có lẽ ảnh hưởng đến cách dùng phiêu bạt thay vì phiêu bạc. Trường hợp lang bạt kỳ hồ thì nghĩa lại hoàn toàn đổi ngược – đi đây đó, không còn nghĩa nguyên thủy HV là 'không đi được' như con sói/tiến thoái lưỡng nan – đúng như nhận xét của học giả Đào Duy Anh (sđd, 1931 – trang 482). 3.2 Khả năng lẫn lộn -c và -t 3.2.1 Giọng miền Nam VN thường không phân biệt phụ âm cuối tắc -c và -t (so với giọng Bắc VN): các và cát, lục và lụt … bạc và bạt phát âm như bạc. Đây là yếu tố không gian (địa phương, phương ngữ). 3.2.2 Ngược dòng thời gian, chữ Nôm cũng phản ánh phần nào khả năng lẫn lộn giữa các phụ âm cuối -c và -t như buộc – bộc 僕 hay bột 勃 mụt – mục 目 (ĐNQATV, Đại Tự Điển Chữ Nôm/Vũ Văn Kính/VVK) chợt – trực 直 (Dương Từ Hà Mậu/DTHM: Hà Năng chợt thấy hãi kinh) dạt/giạt – bộ thủ + dặc 弋 (ĐNQATV, VVK) dệt – bộ mịch + diệc 亦 (DTHM, VVK) đất – bộ thổ + đắc 得 (Tự Đức Thánh Chế tự học giải nghĩa ca) lượt – lược 掠 (xâm lược) thút – thúc 束 (khóc thút thít, ĐNQATV, VVK) Đắc (Đắt) Kỷ thường nghe hơn là Đát Kỷ 妲己 (Đát theo Quảng Vận đọc là đương cát thiết, âm đát 當割切，音怛) – để ý thành phần hài thanh 旦 có thể đọc là đát hay đán. …v.v… Ngoài ra, có khi -c dùng như –t : 'bán phức đi – bán phứt đi , nhảy phóc (phót) lên cao …' (Gustave Hue, 1937 – sđd). 3.2.3 Hạt (hột) là hặc/hạch 核 Hạch 核 có các cách đọc là 下革切 hạ cách thiết (âm hạch 覈) (Đường Vận, Tập Vận), hay 胡德切 hồ đức thiết, âm hặc 劾; so với các giọng địa phương10 như Quảng Đông, Hẹ có khuynh hướng đổi phụ âm cuối -c (-ch) thành -t cũng như tiếng Việt hạt hay hột. 3.2.4 Bát còn đọc là bạc 潑 Bát là âm Hán trung cổ: phổ mạt 末 thiết (Ngọc Thiên), phổ hoạt thiết 普活切 (Long Kham Thủ Giám, Tập Vận); nhưng sau này còn đọc là bạc: bàng các thiết, âm bạc 傍各切，音泊 (Vận Bổ) . Bát là nước vọt ra, mở rộng nghĩa trong cách dùng hoạt bát 活潑. 3.2.5 Bộc phát 爆發 (hay bạo phát) cũng có thể dùng tương đương12 với bột phát 勃發, như Lý Chí (1527-1602), nhà triết học thời Minh, từng viết '忠義勃發在天地閒 Trung nghĩa bột phát tại thiên địa gian'. Hay Lỗ Tấn viết ‘以為藝術是藝術家的'靈感'的爆發 … dĩ vi nghệ thuật thị nghệ thuật gia đích 'linh cảm' đích bạo (bộc) phát …’. Các trường hợp dùng bộc phát và bột phát trong tiếng Việt Chiến tranh bộc phát ở Lybia …. so với tiếng Trung (Quốc) dùng chiến tranh bột phát 戰爭勃發 Hành động bột phát, phong trào bột phát … 3.2.6 Bát Nhã hay Bàn Nhã 般若? Bát còn là cách đọc đặc biệt của bàn/ban 般 trong cụm danh từ phiên âm Bát Nhã 般若 từ tiếng Phạn (bàn đọc như bát 鉢, Chính Tự Thông/1670). …v.v… Tóm lại, ta có nhiều cơ sở giải thích được khả năng lẫn lộn bạc và bạt trong tiếng Việt và Hán Việt. 4. Thay lời kết luận Lướt qua các cách dùng phiêu bạc và phiêu bạt trong văn bản (mà ta luôn kiểm chứng được) như trên, một cách nhìn cực đoan có thể dẫn đến kết luận cách dùng phiêu bạt là hoàn toàn sai vì không tương thích với gốc HV (phiêu bạc). Một cách nhìn khác là khả năng Việt hoá (tiếp biến) phiêu bạc thành phiêu bạt và nếu được dùng phổ thông và không gây trở ngại gì thì thành chuẩn. Lại một cách nhìn khác hơn là khả năng tiếng Việt (cổ) đã đóng góp không ít vào vốn từ tiếng Hán, như *bieo/bèo (trôi nổi trên sông nước) chẳng hạn, để cho ra các từ biều 薸, 䕯, phiêu 漂, phao, bài 篺, 棑 (bè) … Các từ VHHV (Hán có gốc phương Nam) này thường bị đào thải và trở thành từ hiếm. Đây là những đề tài nên được tra cứu thêm để xem ảnh hưởng của ngữ âm lịch sử (quá trình hình thành tiếng Việt hiện đại), ảnh hưởng thời gian (lịch đại), không gian (ảnh hưởng của người dùng đa số từ một miền nào đó), yếu tố lịch sử (khái niệm phiêu bạc trong thời kỳ chiến tranh so với thời kỳ hoà bình) hay môi trường truyền thông (báo chí, văn thơ)… 5. Phụ chú và phê bình thêm Phần này không hoàn toàn theo cách ghi tài liệu (Bibliography) tham khảo APA hay MLA vì bao gồm các phê bình thêm về đề tài, tài liệu và tác giả để người đọc có thể tra cứu thêm. Khi tra các trang mạng dùng hai chữ phiêu bạc (dùng google) vào ngày 3/11/2011 (11pm) thì ta thấy có khoảng 4,680,000 kết quả (About 4,680,000 results) so với phiêu bạt (214,000 kết quả) và phiêu dạt (612,000 kết quả). Điều này cho thấy phần nào mức độ phổ thông của từng cách dùng. Khi tăng số chữ tra cứu thành cuộc đời – phiêu bạc thì số kết quả tìm thấy qua google là 3,670,000 (bạc), 739,000 (bạt) và 451,000 (dạt)…v.v… So sánh với số kết quả khi truy cập hai chữ Hán 漂泊 phiêu bạc (từ các trang mạng TQ) thì được 21,500,000 (dùng phiêu bộ thuỷ) hay 2,520,000 (phiêu bộ phong). 1) Tôn Kiên (155-191) là một danh tướng thời Hán, cha của Tôn Quyền 孫權 (sau là vua Đại Đế, Đông Ngô). Tôn Kiên sau này được đặt là Vũ Liệt Hoàng Đế 武烈皇帝, từng nổi tiếng là con hổ Giang Đông. 2) Alex Schuessler (2007) “ABC Etymological Dictionary Of Old Chinese” NXB University of Hawai’i Press, Honolulu. GS Schuessler cũng đề nghị nguồn gốc Môn-Khme của biều 薸 (trang 415). 3) Theo các học giả Lê Ngọc Trụ (Tầm Nguyên Tự Điển Việt Nam, 1993) hay Paul Schneider (Dictionnaire Historique des Ideogrammes Vietnamiens, 1992) thì bèo có gốc Hán là biều. Các danh từ Hán gọi bèo (biệt danh) – trích http://baike.baidu.com/view/46086.htm . Paul Schneider (sđd) đề nghị béo có gốc là 肥 phì HV, nhưng các tương quan của bò và ba 爬, bồ (cào) và ba/bà 杷, bừa và bá 耙, bó và bả 把 … không phù hợp với nhận xét trên. Các cách gọi bèo trong tiếng Hán thường là (không thấy ghi chữ biều, một chữ hiếm đã bị 'đào thải') 苹(《尔雅》)、水萍、水花(喀本经》)、浮萍、藻(《尔雅》郭理注)、萍子草(《补缺肘后方》)、水白、水苏(《别录》)、小萍子(《本草拾遗》)、浮萍草(名本草图经》)、水藓(《品汇精要》)、水帘、九子萍(《群芳谱》)、田萍《中药志》 Tần ( theo 《Nhĩ nhã》 ) 、thủy bình、thủy hoa (《Khách bản kinh》 ) 、phù bình、tảo ( 《Nhĩ nhã》 Quách Lý chú) 、bình tử thảo ( 《Bổ khuyết trửu hậu phương》 ) 、thủy bạch、thủy tô ( 《Biệt lục》 ) 、tiểu bình tử ( 《Bản Thảo thập di》 ) 、phù bình thảo (Banh Bản Thảo đồ kinh》 ) 、thủy tiển ( 《Phẩm hối tinh yếu》 ) 、thủy liêm、cửu tử bình ( 《Quần phương phổ》 ) 、điền bình ( 《Trung Dược chí》 ). 4) Chữ phiêu/phiếu 㵱 trích Khang Hy tự điển 【 集 韻】 匹 沼 切，音 縹。 水 貌 [Tập Vận] thất chiểu thiết, âm phiếu – thuỷ mạo 5) trích trang 1868.2 “Từ Nguyên” (Thương Vụ Ấn Thư Quán, Bắc Kinh – 2004), hay xem thêm chi tiết tự điển trên mạng http://www.zdic.net/cd/ci/14/ZdicE6ZdicBCZdic82132762.htm 6) thật ra phiêu ghép với phù 漂 (cùng nghĩa với phiêu bạc) đã được nhà văn Lưu Cơ 陸機 (261-303 SCN) thời Tây Tấn dùng trong tác phẩm Văn Phú 文賦 辭浮漂而不歸 Từ phù phiêu nhi bất quy 7) bạn đọc có thể xem thêm nhiều chi tiết về Tô Thức Thi Tập 蘇軾詩集 trang này http://cls.hs.yzu.edu.tw/cm/bin/poem_showlist.asp?sPoem_ID=1052 9) xem toàn bài trang http://www.vanchuongviet.org/index.php?comp=tacpham&action=detail&id=16170 10) trích trang http://www.zdic.net/zd/zi/ZdicE6ZdicA0ZdicB8.htm Các giọng đọc核 hạch/hắc HV khác nhau – giọng Bắc Kinh he2,hu2 (hé, hú) 粵語：hat6 wat6 – Việt Ngữ (giọng Quảng Đông)：hat6 wat6 客家話：[ 海陸豐腔 ] het8 fut8 [ 客英字典 ] fut8 het7 het8 [臺灣四縣腔 ] het8 fut8 [ 梅縣腔 ] fut8 het8 ep7 [ 沙頭角腔 ] fut8 [ 東莞腔 ] hak8 fut8 [ 寶安腔 ] het8 | fut8 [ 客語拼音字匯 ] fud6 had5 hed5 Khách Gia Thoại (giọng Hẹ)：[Hải Lục Phong Khang] het8 fut8 [Khách anh tự điển] fut8 het7 het8 [Đài Loan Tứ huyện khang] het8 fut8 [Mai huyện khang] fut8 het8 ep7 [Sa Đầu giác khang] fut8 [Đông hoàn khang] hak8 fut8 [Bảo an khang] het8 | fut8 [Khách ngữ bính âm tự hối] fud6 had5 hed5 潮州話：hug8(h û k) h ê g4(hek) Triều Châu thoại (giọng Tiều Châu)：hug8 (hûk) hêg4 (hek) Trang đính kèm
(Biều/biêu là chữ Việt-Hán-Hán-Việt VHHV đã bị đào thải dần trong vốn từ Hán, cùng chung số phận với các tên gọi 12 con giáp – không còn mang nghĩa nguyên thuỷ hay tên gọi 12 loài vật đã từng sinh sống rất gần với xã hội nông nghiệp)
(A) (A) Loại Thiên (1039/1066) ghi thêm ‘Giang Đông vị phù bình vi biêu/biều’ (Giang Đông gọi bèo là phiêu/biêu) và dạng ngạc hoá di dao thiết (Tập Vận – âm miêu 描) (B) (B) Ngọc Thiên (năm 543) ghi phiêu đọc là bì chiêu thiết (biêu), thuỷ thảo (cỏ ‘nước') bình thuộc (loài bèo) Trích từ trang http://dict.variants.moe.edu.tw/yitic/frc/frc11970.htm Filed under: Văn Hóa Tagged: Văn Hóa          | ||||||||||||||||||||
| Học tiếng Anh: Xử ba cựu thành viên Khmer Đỏ cao cấp Posted: 21 Nov 2011 02:35 PM PST  Cựu lãnh tụ Khmer Đỏ, ông Nuon Chea, tại phiên tòa ngày 21/11/2011 Phiên xử ba lãnh tụ cao cấp nhất của Khmer Đỏ còn sống sót vừa bắt đầu tại Campuchia. Một phiên tòa được Liên Hiệp Quốc hậu thuẫn vừa đưa ra các cáo trạng buộc các ông Nuon Chea, Ieng Sary và Khieu Samphan tội chống lại nhân loại và tội diệt chủng. Khoảng 2 triệu người Campuchia đã chết vì lao động cưỡng bức, nạn đói và bị giết hại khi Khmer Đỏ cầm quyền tại đất nước này vào cuối những năm 70. Phóng viên BBC, Guy De Launey, tường thuật. This trial has been more than three decades in the making. Vietnamese-backed forces removed the Khmer Rouge from power in 1979. But for a long time there was no appetite to bring the organisation’s leaders to justice. International politics allowed the Khmer Rouge to hold Cambodia’s seat at the United Nations in the 1980s. And in the 90s a series of amnesties brought its members into positions in the government and military. So it took much wrangling to get the Khmer Rouge Tribunal off the ground. It finally started work almost six years ago, and progress has been agonisingly slow, with only one conviction so far. Crimes included the forced evacuation of towns and cities; turning their inhabitants into slave labourers in the rice fields; and the torture and murder of anyone considered an enemy of the revolution. The Khmer Rouge leader, Pol Pot, died in 1998. But his right hand man Nuon Chea is on trial alongside Khieu Samphan, the former head of state, and the former foreign minister, Ieng Sary. If they talk Cambodians may get some explanations at last, but if they stay silent the madness of the Khmer Rouge era may remain a mystery for ever. Từ vựng
Filed under: English education video Tagged: English education          | ||||||||||||||||||||
| Chìm phà chở gần 40 người ở Chu Lai – Vụ chìm phà ở Quảng Nam: Ẩn họa được báo trước Posted: 21 Nov 2011 02:35 PM PST Chìm phà chở gần 40 người ở Chu Lai SGTT.VN – Đến 11 giờ trưa nay 21.11, hàng ngàn người dân hai bên bờ sông Trường Giang thuộc hai xã Tam Hải và Tam Giang của huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, đổ xô ra bờ sông để xem các nhân viên cứu hộ lặn hụp dưới lòng sông tìm người và tài sản của chiếc phà chở khách bị chìm.
Trước đó, khoảng 6 giờ sáng 21.11, chuyến đò ngang xuất phát từ xã Tam Hải sang Tam Quang, bất ngờ bị chìm. Người dân đã vớt được 30 người vào bờ, trong đó có một phụ nữ đã tử vong là chị Vũ Thị Thiện Thẩm, trú ở thôn 1, Tam Hải. Chị Thẩm tử nạn do bị kẹt vào ghế kê phía sau chiếc đò. Ông Phan Như Tường, chủ tịch UBND xã Tam Hải cho biết chiếc phà này do UBND xã quản lý, giao cho ông Bùi Văn Thu, 47 tuổi, người địa phương lái. Buổi sáng xảy ra tai nạn, không ai, kể cả chính quyền, biết chính xác số người đi trên chiếc phà có bao nhiêu người. Chỉ biết đây là chuyến phà thứ 3 chở khách qua sông tính từ sáng sớm. Theo quầy vé ở bến sông thì chỉ bán tổng cộng 38 vé, nhưng số người đi không vé rất đông. Hiện tại các cơ quan chức năng đang tiếp tục trục vớt tàu và không thể khẳng định có bao nhiêu người đi tàu, bao nhiêu người chết và bao nhiêu người mất tích trong vụ tai nạn trên.
Tại hiện trường, cảnh sát biển vùng 2 – Việt Nam trụ sở tại Núi Thành cũng đã đưa nhiều xuồng cao su cùng hàng chục chiến sĩ quần thảo trên khúc sông rộng để ứng cứu. Đại tá Dương Hoài Nam – Phó chỉ huy trưởng nghiệp vụ BĐBP Quảng Nam trực tiếp chỉ huy tàu của Hải đội 2 – Biên phòng tiếp tục tìm kiếm và cùng cảnh sát giao thông đường thủy xác định nguyên nhân vụ chìm đò. Trong khi đó, ngay tại vị trí chìm phà, 3 chiếc ghe giã cào và 3 ngư dân mang bình hơi liên tục lặn xuống đáy sông để vớt xe máy, xe đạp và tìm người mất tích. Đến 11 giờ trưa đã có 14 chiếc xe máy, 10 chiếc xe đạp và hàng loạt vật dụng của con phà được các thợ lặn kéo lên khỏi mặt nước, chuyển về trụ sở công an. Ông Tường cũng cho biết: đây gần như là bến phà duy nhất ở tỉnh Quảng Nam mà phà có thể chở ô tô và đông người qua lại. Tam Hải là một xã đảo ở cửa biển Kỳ Hà, đông dân nhưng chưa có kế hoạch làm cầu vì còn tùy thuộc nhiều vào sự phát triển của khu kinh tế mở Chu Lai. Trung Hưng Vụ chìm phà ở Quảng Nam: Ẩn họa được báo trước SGTT.VN – Vụ chìm phà trên sông Trường Giang tại bến Tam Hải – Tam Quang (huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam) vào lúc 6 giờ 30 ngày 21.11.2011, đã làm kinh động cho bất cứai đã từng qua bến phà này. Tuy nhiên, ẩn họa chìm phà đã được báo trước.
Mỗi ngày, bến phà từ Kỳ Hà qua xã đảo Tam Hải, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, có hàng ngàn người dân và các phương tiện qua lại. Vào những giờ cao điểm (sáng sớm, trưa, cuối giờ chiều), phà trở nên quá tải do nhu cầu qua lại của cưdân “ốc đảo” Tam Hải và lượng công nhân từ bên Tam Hải sang làm việc tại các doanh nghiệp tại khu kinh tế mở Chu Lai. Bến phà Tam Hải nằm ngay cửa biển Kỳ Hà, mực nước sâu, nhưng cả chủ phà lẫn khách đều rất chủ quan, không ai mặc áo phao khi đi phà. Theo những người dân trong khu vực, chỉ khi có lực lượng chức năng kiểm tra, thì chủ phương tiện mới yêu cầu khách mặc áo phao cẩn thận trước khi rời bến. Các phao cứu sinh cũng chỉ có tác dụng… trang trí, vì nó được buộc chặt trên nóc phà, rất khó cơđộng cứu người khi có sự cố xảy ra. Ngày 21.11, ngay sau khi vụ chìm phà xảy ra, lãnh đạo huyệnNúi Thành đã hỗ trợ gia đình chị Võ Thị Thẩm (nạn nhân bị chết trong vụ chìm phà, khi đang mang thai bốn tháng) 4,5 triệu đồng, lãnh đạo tỉnh ủy và Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Nam cũng đến thăm và hỗ trợ 10 triệu đồng, ngoài ra đơn vị nơi chị Thẩm làm việc cũng đã hổ trợ 2 triệu để gia đình lo mai táng cho chị. HOÀNG LAN NHI Filed under: Các vấn đề xã hội Tagged: Các vấn đề xã hội          | ||||||||||||||||||||
| Sau bánh phở là mặt hàng nào có chất biến đổi gen? Posted: 21 Nov 2011 02:35 PM PST Nguyễn Quốc Vọng*  Các phương tiện truyền thông Nhật Bản vừa đồng loạt đưa tin phát hiện chất biến đổi gen (GMO) trong bánh phở làm từ gạo của Công ty cổ phần Thực phẩm (CPTP) Bích Chi, có trụ sở tại thị xã Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp (Vietnam.net,17/11/2011). Cơ quan chức năng của Nhật Bản còn cho biết chất biến đổi gen đó là gen Bt (Bacillus thuringiensis). Ngay sau khi nhận được thông báo từ Nhật Bản, Công ty CPTP Bích Chi đã cho tiến hành lấy các mẫu sản phẩm và gửi Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng 3 ở thành phố Hồ Chí Minh (QUATEST 3), thuộc Tổng cục Tiêu chuẩn- Đo lường- Chất lượng Việt Nam để phân tích. Tại phiếu thông báo kết quả thử nghiệm đối với 4 mẫu phân tích gồm gạo, bánh phở, bột gạo, tinh bột khoai mì QUATEST 3 khẳng định không phát hiện có chứa hàm lượng chất biến đổi gen.Cũng ngay sau khi được thông tin, Văn phòng Chính phủ và Hiệp hội lương thực Việt nam VFA đã vào cuộc, đề nghị "các bộ nhanh chóng giải quyết trường hợp trên để lấy lại uy tín cho gạo Việt Nam". Tức khắc Cục Trồng trọt của Bộ NN & PTNT khẳng định “Hiện luật pháp Việt Nam không cho phép nhập khẩu và kinh doanh loại gạo biến đổi gen, nên rất khó có khả năng loại gạo này có mặt tại thị trường trong nước. Không riêng gạo, tất cả loại thực phẩm biến đổi gen đều chưa được Chính phủ cho phép nhập khẩu để kinh doanh". Sở NNPTNT Đồng Tháp, nơi công ty CPTP Bích Chi đặt trụ sở, cũng khẳng định "Hiện nay, nguồn nguyên liệu lúa đang trồng trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp là những loại giống không có nguồn gốc GMO". Việt Nam có chính sách không phát triển giống lúa GMO nên chắc chắn là không có gạo biến đổi gen, đúng như Tổng Giám đốc Công ty CPTP Bích Chi đã nói "đây là thông tin không đúng với thực tế ở Việt Nam". Tuy nhiên dù cho đa số nguyên liệu trong bánh phở của công ty CPTP Bích Chi làm từ bột gạo (87%) và bột khoai mì (13%), nhưng nếu (xin nhắc lại – nếu) trong quá trình làm bánh phở mà công ty CPTP Bích Chi sử dụng các chất phụ gia – thường là dầu – hoặc trộn thêm một ít các loại bột khác làm từ đậu tương hoặc ngô như những sản phẩm chế biến khác, và nếu (cũng xin nhắc lại – nếu) đậu tương và ngô nhập từ Mỹ, thì sự có mặt chất biến đổi gen trong bánh phở của công ty CPTP Bích Chi có sác xuất rất cao bởi vì đa số đậu tương (89%) và ngô (60%) của Mỹ là giống biến đổi gen. Trên thế giới cho đến bây giờ chưa có gạo chuyển gen Bt, chỉ có ngô và đậu tương mới được chuyển gen Bt thôi. Nhớ lại vào năm 2009, khi Nhật Bản thông báo cho biết gạo xuất khẩu qua Nhật của Việt Nam có chứa thuốc BVTV – chất acetamiprid - cao hơn ngưỡng cho phép, thì phía Việt Nam cũng đã phản ứng quyết liệt. Tuy nhiên dù phản ứng như thế nào, năm ấy (2009) Nhật Bản vẫn ra lệnh ngưng nhập khẩu gạo từ Việt Nam. Chúng ta mất thị trường gạo Nhật Bản. Nên nhớ rằng vào năm 2005, Nhật Bản nhập khẩu 80.000 tấn gạo Việt Nam, qua đến năm 2008 nhập khẩu trên 200.000 tấn, chủ yếu là gạo thơm, với giá cao hơn nhiều lần so với gạo thường. Cho nên đối với sự kiện Nhật Bản công bố bánh phở Việt Nam có chất biến đổi gen, dù Việt Nam có giải thích kiểu nào đi nữa, Nhật Bản cũng sẽ ngưng nhập khẩu bánh phở từ Việt Nam. Nhiều đơn hàng sẽ bị hủy, mọi hoạt động sản xuất bánh phở sẽ bị dừng lại. Nhật Bản đã nghiêm khắc cảnh báo cho Việt Nam biết thị trường Nhật Bản không chấp nhận thực phẩm biến đổi gen! Sau bánh phở, còn có bao nhiêu mặt hàng có chất biến đổi gen??? Nhật Bản là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Việt Nam sau Mỹ. Năm 2010, Việt Nam xuất khẩu hàng hóa sang Nhật Bản đạt 4,85 tỷ đô la, chủ yếu là nông sản thực phẩm, thủy hải sản, đồ may mặc, gỗ và sản phẩm từ gỗ. Trong số gần 1 tỷ đô la hàng thủy hải sản xuất khẩu sang Nhật, tôm là nhóm mặt hàng đạt khối lượng và giá trị cao nhất. Trong khi không cho phép trồng cây lúa biến đổi gen, thì Chính phủ Việt Nam lại cho phép trồng cây bông, ngô và đậu tương biến đổi gen (Quyết định 11/2006/QĐ-TTg ngày 12.1.2006), trong đó khẳng định cho biết các loại cây biến đổi gen sẽ được cho phép sản xuất thương mại từ 2011 – 2015, để cho đến năm 2020, diện tích 3 loại cây trồng biến đổi gen ở Việt Nam phải đạt 30-50%. Cứ thấy quyết tâm của Bộ Nông nghiệp & PTNT và không khí hồ hỡi của báo chí về kết quả thử nghiệm 7 giống ngô biến đổi gen của các công ty Mỹ (Syngenta, Monsanto và Pioneer Hi-Bred) trên đồng ruộng Việt Nam, chúng ta thấy trước Việt Nam sẽ thành công trong việc phát triển 50% diện tích ngô và đậu tương biến đổi gen như lộ trình Chính phủ đã đề ra. Như vậy đến năm 2020 Việt Nam sẽ có khoảng 600.000 ha ngô và 100.000 ha đậu tương biến đổi gen. Một diện tích quá lớn về cây biến đổi gen cho một đất nước chỉ có khoảng 4-5 triệu ha dành để trồng cây lương thực. Vì ngô và đậu tương là nguyên liệu chính làm thức ăn cho gia súc và thủy sản cho nên khi nuôi cá tra và tôm, nông dân Việt Nam tất nhiên phải sử dụng loại thức ăn biến đổi gen. Theo như cách phân loại của Bộ Nông nghiệp Mỹ, động vật nào được nuôi bằng thức ăn biến đổi gen cũng được xếp vào nhóm thức ăn biến đổi gen. Cá tra và tôm Việt Nam từ nay được xếp vào nhóm thức ăn biến đổi gen. Theo thống kê của Hải quan Việt Nam, năm 2010 cả nước xuất khẩu được 1,353 triệu tấn thủy sản trị giá 5,034 tỉ đô la. Dẫn đầu trong xuất khẩu thủy sản phải kể đến sự đóng góp của sản phẩm tôm. Năm 2010 Việt Nam đã xuất khẩu 220 ngàn tấn tôm, đạt kim ngạch 1,8 tỷ đô la, con số được coi là kỷ lục xuất khẩu của ngành thủy sản trong những năm qua. Đứng thứ hai là sản phẩm cá tra, hiện nay, mỗi năm Việt Nam xuất khẩu khoảng 650.000 tấn cá tra. Trong 5 năm tới (2011-2015), lượng xuất khẩu sẽ đạt khoảng 800 nghìn tấn/năm. Sự kiện Nhật cảnh báo bánh phở Việt Nam có chất biến đổi gen cho ta hiểu rằng đây chỉ là màn mở đầu cho những khó khăn cực kỳ lớn sắp tới cho một mặt hàng khác của Việt Nam: Thủy sản. Rồi đây khi được phép thương mại, thị trường thức ăn gia súc và thủy sản Việt Nam sẽ vô cùng hỗn tạp, lẫn lộn thức ăn có và không có chất biến đổi gen. Nông dân và doanh nghiệp sẽ rất bối rối trong việc lựa chọn thức ăn cho vật nuôi của mình. Để tránh những hiểu lầm đáng tiếc như vụ bánh phở, không biết Chính phủ Việt Nam đã ra quy chế kiểm soát giống biến đổi gen một cách thích ứng chưa, ví dụ như: Những động thái này sẽ giúp nông dân và doanh nghiệp – ví dụ như công ty CPTP Bích Chi – phân biệt được loại sản phẩm nào có và không có chất biến đổi gen, chủ động được tình hình sản xuất, và không bất ngờ bị quy kết một điều mà nông dân/doanh nghiệp không chủ ý làm. Nghiên cứu và phát triển công nghệ sinh học/biến đổi gen là một ngành khoa học hiện đại cần phải tích cực đầu tư. Nhưng việc sử dụng cây biến đổi gen ở Việt Nam lại mang tính kinh tế cực kỳ nhạy cảm, ảnh hưởng trực tiếp đến vận mạng của hơn 70% dân số sống ở nông thôn. Chỉ khi nào Việt Nam làm chủ được công nghệ, chắc chắn thị trường xuất khẩu chấp nhận thức ăn biến đổi gen, và nông dân chủ động quản lý được việc sản xuất của mình, thì lúc đó cây biến đổi gen mới thực sự giúp nông nghiệp, nông thôn, và nông dân ta phát triển sản xuất một cách bền vững. Rất may Nhật Bản đã kịp thời cảnh báo, giúp Việt Nam sớm nhìn lại bước phát triển xuất khẩu nông nghiệp của mình. Trong chiến lược phát triển xuất khẩu, ngoài việc xây dựng nội lực như đã nói trên, chúng ta tuyệt đối không cung cấp cho "đối thủ thương mại" một cơ hội nào, chẳng hạn như rêu rao nông sản Việt Nam có lẫn lộn giống cây biến đổi gen. Chỉ vì "nghi ngờ" có sự hiện diện của giống lúa biến đổi gen mà Mỹ đã mất 1,2 tỷ đô la vì không xuất khẩu được gạo vào năm 2006. Trước đây vào năm 1999 ngô của Mỹ cũng đã bị thị trường Châu Âu tẩy chay ngô biến đổi gen. Bộ Nông nghiệp Mỹ USDA đã từng kết luận "việc Mỹ mất thị phần ngô ở thị trường Châu Âu là kết quả từ những vấn đề liên quan đến công nghệ biến đổi gen". Cảnh báo của Nhật Bản về bánh phở Việt Nam xác quyết nhận định của Bộ Nông nghiệp Mỹ là không sai! * Đại học Nông nghiệp Hà Nội, Việt Nam Filed under: Phát triển kinh tế Tagged: Phát triển kinh tế          | ||||||||||||||||||||
| Đình chỉ hãng taxi ‘bắt chẹt khách Interpol’ Posted: 21 Nov 2011 02:34 PM PST
 Lần đầu tiên Việt Nam tổ chức cuộc họp của Interpol Hãng taxi Phú Gia có tài xế bị cáo buộc bắt chẹt hai khách Singapore tham dự hội nghị Interpol vừa bị đình chỉ hoạt động. Trước đó, công an Việt Nam đã bắt giữ tài xế Phạm Văn Xâm, 22 tuổi, vì bắt chẹt hai vị khách tới 6 triệu đồng cho quãng đường có 10 km. Các bài liên quanTuy tài xế này được nói mới chỉ làm việc cho hãng Phú Gia vài tháng và giám đốc hãng đã ngỏ lời xin lỗi người bị hại, nhưng công ty taxi đã bị thanh tra và kỷ luật. Thanh tra Bộ Giao thông-Vận tải nói Công ty TNHH Phú Gia không đăng ký logo và màu sơn xe. Dù có 14 xe nhưng Phú Gia chỉ sở hữu 4 xe, còn lại đi thuê, quản lý lỏng lẻo gây nhiều sai phạm. Hiện chưa rõ Phú Gia sẽ bị đình chỉ trong bao lâu. Bộ Giao thông-Vận tải có kế hoạch tiếp tục các hãng taxi khác trong thành phố. Vụ việc gây ảnh hưởng hình ảnh Việt NamTối 28/10, hai đại biểu Singapore lên xe taxi của ông Xâm để đi từ một quán phở đường Phan Bội Châu về lại Trung tâm Hội nghị Quốc gia Mỹ Đình. Ông Phạm Văn Xâm được nói là đã đòi 200 đôla Mỹ, 80 đôla Hong Kong cho quãng đường ngắn này, và còn lấy điện thoại iPhone 4 của một trong hai vị khách. Ông đã bị gần 10 cảnh sát của cả Bộ Công an và thành phố Hà Nội bắt giữ chiều 6/11 tại Đắk Nông để điều tra về hành vi trộm cắp tài sản và chiếm giữ trái phép tài sản của người khác. Cuộc điều tra trở thành quy mô vì nhiều người trong chính quyền xem đây là việc làm “gây mất thể diện quốc gia”. Lần đầu tiên Việt Nam đăng cai cuộc họp Đại hội đồng Cảnh sát Hình sự Quốc tế Interpol kéo dài từ 31/10 đến 4/11. Filed under: Thông Tin Tagged: Thông Tin          |
, nhưng phần lời rất hay này té ra lại của Xuân Tửu, nhạc sĩ Hoàng Long chỉ phổ nhạc thôi.
Bài này ghi lại vài suy nghĩ về từ Hán Việt/HV phiêu bạc so với phiêu bạt cùng những tương quan với một số từ liên hệ trong tiếng Việt như bèo, bều, bêu (lêu bêu)… Một số lớn từ vựng tiếng Việt có dính líu trực tiếp hay gián tiếp đến tiếng Hán, như một số học giả ước đoán khoảng 70 đến 75 phần trăm, thành ra hiểu được ngữ căn tiếng Việt là hiểu được phần nào bản chất phong phú và đa dạng của ngôn ngữ dân tộc. Điều nên biết là không chỉ tiếng Việt mới có liên hệ lâu đời với tiếng Hán, mà tiếng Nhật, Hàn cũng không khác gì mấy. Không còn gì thích hợp hơn là trong giai đoạn này ta xem lại cách dùng của các từ phiêu bạc và phiêu bạt – nhất là khi mà người Việt chúng ta phiêu tán khắp nơi trên thế giới – lại càng thấy thấm thía ý nghĩa bèo dạt mây trôi của chúng. Giọng Bắc Kinh/BK được ghi bằng hệ thống bính âm (pīnyīn) rất phổ thông hiện nay, cần phân biệt số chỉ thanh điệu (như số 3 trong ju3 hay jǔ) và số phụ chú ghi ngay sau một chữ (như nhiều3). Dấu hoa thị (asterisk) đứng trước một âm là một dạng phục nguyên của âm cổ (reconstructed sound): như *bieo (bèo) chẳng hạn. Để ý là giọng BK của bạc 泊 bây giờ là bó (mất phụ âm cuối -c) thành ra không cần phải đặt vấn đề như bài này!
xem thêm chi tiết trang 
| You are subscribed to email updates from Đọt Chuối Non To stop receiving these emails, you may unsubscribe now. | Email delivery powered by Google |
| Google Inc., 20 West Kinzie, Chicago IL USA 60610 | |
No comments:
Post a Comment